Υπάρχουν μέρες που το «σκέψου θετικά» είναι ίσως το τελευταίο πράγμα που θέλουμε να ακούσουμε. Και δικαιολογημένα. Η αισιοδοξία δεν σημαίνει ότι προσποιούμαστε πως όλα είναι καλά όταν δεν είναι. Μπορεί, όμως, να σημαίνει κάτι πολύ πιο πρακτικό: να στρέφουμε την προσοχή μας όχι μόνο στο πρόβλημα, αλλά και στο τι μπορούμε να κάνουμε γι’ αυτό. Και αξίζει να την καλλιεργούμε. Μεγάλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Proceedings of the National Academy of Sciences συνέδεσε τα υψηλότερα επίπεδα αισιοδοξίας με μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και αυξημένες πιθανότητες «εξαιρετικής μακροζωίας», δηλαδή επιβίωσης έως τα 85 έτη και άνω.
Πώς μπορούμε λοιπόν να εξασκήσουμε έναν πιο θετικό τρόπο σκέψης στην καθημερινότητά μας;
1. Αισιοδοξία: Πείτε τι θέλετε να κάνετε – όχι μόνο τι θέλετε να αποφύγετε
Αντί για «δεν θέλω να αγχωθώ στη συνέντευξη», δοκιμάστε «θέλω να παραμείνω ήρεμος/η και συγκεντρωμένος/η».
Η διαφορά μπορεί να φαίνεται μικρή, αλλά η δεύτερη διατύπωση μετατρέπει τον φόβο σε συγκεκριμένο στόχο. Δεν εστιάζετε απλώς σε αυτό που δεν θέλετε να συμβεί, αλλά προσδιορίζετε την κατάσταση προς την οποία θέλετε να κινηθείτε.
2. Εστιάστε στην προσπάθεια
Δεν μπορούμε να ελέγξουμε όλα όσα μας συμβαίνουν. Μπορούμε όμως να ελέγξουμε το πώς θα αντιδράσουμε. Αντί λοιπόν να μετράτε αποκλειστικά το τελικό αποτέλεσμα, στρέψτε την προσοχή σας στις ενέργειες που βρίσκονται υπό τον έλεγχό σας.
- «Θα προετοιμαστώ όσο καλύτερα μπορώ».
- «Θα προσπαθήσω ξανά».
- «Σήμερα έκανα αυτό που μπορούσα».
Η προσπάθεια είναι κάτι χειροπιαστό πάνω στο οποίο μπορούμε να χτίσουμε το επόμενο βήμα.
3. Να είστε συγκεκριμένοι
«Θέλω να τα πάω καλά» είναι μια επιθυμία. «Θέλω να προετοιμαστώ καλά, να παραμείνω ψύχραιμος και να συγκεντρωθώ σε αυτό που έχω μπροστά μου» μοιάζει περισσότερο με σχέδιο.
Όσο πιο συγκεκριμένα περιγράφουμε έναν στόχο, τόσο πιο εύκολο γίνεται να εντοπίσουμε και τις ενέργειες που απαιτούνται για να τον πλησιάσουμε.
4. Αισιοδοξία: Σκεφτείτε τα λόγια κάποιου που εμπιστεύεστε
Όταν δυσκολεύεστε να βρείτε μια διαφορετική οπτική, αναρωτηθείτε: «Τι θα μου έλεγε τώρα ένας άνθρωπος που εμπιστεύομαι;» Μπορεί να είναι ένας φίλος, ένας γονιός, ένας παλιός δάσκαλος ή κάποιος που θαυμάζετε.
Συχνά είμαστε πολύ πιο αυστηροί όταν μιλάμε στον εαυτό μας απ’ όσο θα ήταν ένας άνθρωπος που μας γνωρίζει και θέλει το καλό μας. Η νοητική αλλαγή οπτικής μπορεί να μας βοηθήσει να δούμε μια δύσκολη κατάσταση από απόσταση.
5. Προσέξτε πώς μιλάτε στον εαυτό σας
- «Πάντα τα χαλάω».
- «Δεν πρόκειται να τα καταφέρω».
- «Είμαι χάλια σε αυτό».
Οι απόλυτες διατυπώσεις μπορούν εύκολα να μετατρέψουν μια δύσκολη στιγμή σε γενικό συμπέρασμα για τον εαυτό μας.
Δοκιμάστε μια πιο ακριβή περιγραφή:
- «Αυτή τη φορά δεν πήγε όπως ήθελα».
- «Αυτό με δυσκολεύει».
- «Δεν το έχω καταφέρει ακόμη».
Δεν χρειάζεται να αντικαταστήσουμε μια αρνητική σκέψη με κάτι υπερβολικά θετικό που δεν πιστεύουμε. Αρκεί με κάτι πιο ρεαλιστικό και λιγότερο απόλυτο.
6. Κάντε τις θετικές υπενθυμίσεις ορατές
Μια φράση γραμμένη στο σημειωματάριο, μια υπενθύμιση στο κινητό ή ένα χαρτάκι πάνω στο γραφείο μπορούν να λειτουργήσουν ως ένα μικρό «σήμα» μέσα στην ημέρα.
Δεν χρειάζονται μεγαλεπήβολα αποφθέγματα. Μια απλή φράση όπως «ένα πράγμα τη φορά», «μπορώ να το ξαναδοκιμάσω» ή «τι μπορώ να κάνω τώρα;» μπορεί να επαναφέρει την προσοχή στο παρόν και στην επόμενη κίνηση.
7. Χρησιμοποιήστε τα καλά λόγια και για τους άλλους
Η θετική στάση δεν αφορά μόνο τον εσωτερικό μας διάλογο. Ένα «τα πήγες πολύ καλά», «ευχαριστώ που με βοήθησες» ή «ξέρω ότι προσπάθησες» μπορεί να αλλάξει τον τόνο μιας συζήτησης και να ενισχύσει τις σχέσεις μας.
Και κάπως έτσι, η προσπάθεια να παρατηρούμε περισσότερο ό,τι πηγαίνει καλά δεν μένει μόνο στο μυαλό μας. Περνά και στον τρόπο με τον οποίο σχετιζόμαστε με τους ανθρώπους γύρω μας.
Αισιοδοξία δεν σημαίνει «όλα θα πάνε καλά»
Η θετική στάση δεν απαιτεί να αγνοούμε μια αποτυχία, μια απώλεια ή ένα πραγματικό πρόβλημα. Ούτε χρειάζεται να επαναλαμβάνουμε στον εαυτό μας ότι «όλα είναι υπέροχα». Περισσότερο έχει να κάνει με το να μπορούμε να αναγνωρίσουμε τη δυσκολία χωρίς να θεωρούμε ότι αυτή καθορίζει το μέλλον μας.
Και η αισιοδοξία φαίνεται να έχει ενδιαφέρουσες συσχετίσεις με την υγεία. Εκτός από τα δεδομένα για τη μακροζωία, μελέτη του 2026 συνέδεσε υψηλότερα επίπεδα αισιοδοξίας με περίπου 15% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας. Αυτό δεν σημαίνει ότι η αισιοδοξία από μόνη της προλαμβάνει την άνοια, αλλά προσθέτει ένα ακόμη κομμάτι στα ερευνητικά δεδομένα γύρω από τη σχέση ψυχολογικής ευεξίας και υγιούς γήρανσης.
Τελικά, το να βλέπουμε τη θετική πλευρά δεν σημαίνει να κοιτάμε τον κόσμο μέσα από ροζ γυαλιά. Σημαίνει να μην αφήνουμε τα δύσκολα να είναι τα μόνα πράγματα που βλέπουμε.
vita.gr
