Όταν η «συγγνώμη» γίνεται ένας τρόπος να σβήνουμε τον εαυτό μας
Η συνεχής ανάγκη για απολογία μπορεί να μοιάζει με ευγένεια, όμως συχνά κρύβει κάτι βαθύτερο: την ντροπή και τον φόβο ότι η ακόμα και ίδια μας η παρουσία μπορεί να ενοχλεί τους άλλους.
Όταν η απολογία γίνεται άμυνα
Η χρόνια ανάγκη να απολογούμαστε μπορεί να λειτουργεί ως ένας μηχανισμός άμυνας απέναντι στην ντροπή. Όταν κάποιος αισθάνεται βαθιά ότι «είναι το πρόβλημα», μπορεί να απολογείται προκαταβολικά, πριν καν του προσάψει κάτι κάποιος. Η «συγγνώμη» προσφέρει προσωρινά την αίσθηση ότι προλαβαίνουμε μια πιθανή σύγκρουση ή απόρριψη.
Μπορεί να μοιάζει με ταπεινότητα, αλλά στην πραγματικότητα να οδηγεί σε μια μορφή αυτοεξάλειψης: περιορίζουμε τη φωνή μας, τις ανάγκες μας και τον χώρο που καταλαμβάνουμε, προκειμένου να μη δυσαρεστήσουμε κανέναν.
Η σύνδεση με την ανάγκη να ικανοποιούμε τους άλλους
Η συμπεριφορά αυτή συνδέεται με το λεγόμενο people-pleasing, την έντονη δηλαδή ανάγκη να είμαστε αρεστοί και να αποφεύγουμε τη δυσαρέσκεια ή τη σύγκρουση. Όταν η προσοχή μας είναι διαρκώς στραμμένη στις ανάγκες και στις αντιδράσεις των άλλων, μπορεί να χάσουμε σταδιακά την επαφή με τις δικές μας επιθυμίες και τα προσωπικά μας όρια.
Τι είναι το fawn;
Η αντίδραση «fawn» είναι ένας όρος που περιγράφει την προσπάθεια ενός ανθρώπου να κατευνάσει μια πιθανή απειλή ή σύγκρουση, προσαρμοζόμενος στις απαιτήσεις του άλλου. Πρόκειται για μια συμπεριφορά που έχει συσχετιστεί με τις αντιδράσεις του οργανισμού απέναντι στο στρες, όπως η «μάχη», η «φυγή» και το «πάγωμα».
Δεν είναι όλες οι συγγνώμες ίδιες
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική διάκριση. Το να απολογούμαστε όταν έχουμε πράγματι κάνει κάτι που πλήγωσε έναν άνθρωπο αποτελεί μια υγιή αναγνώριση της ευθύνης μας. Η «συγγνώμη» μπορεί τότε να συμβάλει στην αποκατάσταση μιας σχέσης.
Διαφορετικό είναι να ζητάμε συγγνώμη για το ποιοι είμαστε, για μια άποψη, για μια ανάγκη ή απλώς επειδή καταλαμβάνουμε χώρο. Εκεί η «συγγνώμη» μπορεί να προέρχεται από μια τοξική αίσθηση ντροπής και από την πεποίθηση ότι πρέπει συνεχώς να μικραίνουμε τον εαυτό μας για να χωρέσουμε στις προσδοκίες των άλλων.
Κάντε μια παύση πριν πείτε «συγγνώμη»
Την επόμενη φορά που θα νιώσετε την αυτόματη παρόρμηση να απολογηθείτε, κάντε μια μικρή παύση. Ρωτήστε τον εαυτό σας «Έκανα πραγματικά κάτι λάθος ή ζητάω συγγνώμη επειδή φοβάμαι ότι ενοχλώ;»
Η ερώτηση αυτή μπορεί να βοηθήσει να ξεχωρίσετε την πραγματική ευθύνη από την αυτόματη αυτοϋποτίμηση. Δεν χρειάζεται να βρίσκεστε διαρκώς στο περιθώριο για να είναι οι άλλοι άνετοι.
vita.gr









