Είναι φυσιολογικό να σκεφτόμαστε τον εαυτό μας, ιδιαίτερα όταν περνάμε μια δύσκολη περίοδο ή αντιμετωπίζουμε σημαντικές αλλαγές στη ζωή μας. Ωστόσο, όταν η εστίαση σε μας είναι πια μόνιμο μοτίβο γίνεται εγωισμός, επηρεάζει τις σχέσεις μας με τους άλλους και μπορεί να αποτελεί ένδειξη μιας δυσλειτουργικής συμπεριφοράς.
Πότε ξεπερνάτε τα όρια;
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι όλοι μπορεί κατά καιρούς να γινόμαστε εγωκεντρικοί ή να αναζητούμε περισσότερη προσοχή. Αυτό όμως διαφέρει από μια σταθερή συμπεριφορά που χαρακτηρίζεται από έλλειψη ενσυναίσθησης και δυσκολία στις διαπροσωπικές σχέσεις.
1. Ο εγωισμός μπορεί να σας δυσκολεύει να διατηρήσετε υγιείς σχέσεις
Ένα από τα σημαντικότερα σημάδια είναι η δυσκολία στη δημιουργία και διατήρηση ουσιαστικών σχέσεων. Οι υγιείς σχέσεις βασίζονται στην αμοιβαιότητα, στο ενδιαφέρον για τον άλλον και στην αμοιβαία υποστήριξη.
Αν οι συγκρούσεις επαναλαμβάνονται με φίλους, συγγενείς, συντρόφους ή συναδέλφους και οι σχέσεις διακόπτονται συχνά, ίσως αξίζει να εξετάσετε αν η υπερβολική εστίαση στον εαυτό σας παίζει κάποιο ρόλο.
2. Δυσκολεύεστε να ενδιαφερθείτε πραγματικά για τους άλλους
Η αυτοπαρατήρηση είναι χρήσιμη και πολλές φορές απαραίτητη. Σε περιόδους άγχους, ασθένειας ή μεγάλων αλλαγών είναι φυσιολογικό να στρέφουμε περισσότερη προσοχή στις δικές μας ανάγκες.
Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν δεν υπάρχει πλέον χώρος για τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις ανάγκες των άλλων. Αν δυσκολεύεστε να ακούσετε πραγματικά τους συνομιλητές σας ή να δείξετε ενδιαφέρον για τις εμπειρίες τους, η αυτοεστίαση μπορεί να έχει ξεπεράσει τα φυσιολογικά όρια.
3. Έχετε ανάγκη να είστε συνεχώς στο επίκεντρο
Οι περισσότεροι άνθρωποι απολαμβάνουν περιστασιακά την προσοχή. Όμως όσοι είναι υπερβολικά εγωκεντρικοί δυσκολεύονται να αφήσουν τη συζήτηση να αφορά κάποιον άλλον. Συχνά μετατρέπουν κάθε ιστορία σε δική τους εμπειρία, διακόπτουν τους άλλους για να μιλήσουν για τον εαυτό τους ή αναζητούν συνεχώς επιβεβαίωση και θαυμασμό.
Η περιστασιακή αναφορά σε μια προσωπική εμπειρία είναι φυσιολογική. Όταν όμως αυτό συμβαίνει σχεδόν σε κάθε συζήτηση, μπορεί να επηρεάζει αρνητικά τις σχέσεις.
4. Εγωισμός είναι να δυσκολεύεστε να ζητήσετε συγγνώμη
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό είναι η δυσκολία στην ανάληψη ευθύνης όταν γίνεται κάποιο λάθος. Αντί για μια ειλικρινή συγγνώμη, το άτομο μπορεί να δικαιολογείται συνεχώς, να υποβαθμίζει τα συναισθήματα του άλλου ή να μεταφέρει ξανά το επίκεντρο στον εαυτό του.
Για παράδειγμα, αντί να πει «Λυπάμαι που σε στενοχώρησα», μπορεί να απαντήσει «Τελικά δεν κάνω ποτέ τίποτα σωστά», μετατρέποντας τη συζήτηση σε αναζήτηση συμπόνιας για τον ίδιο.
Η αυτοφροντίδα δεν είναι εγωισμός
Οι ψυχολόγοι τονίζουν ότι η φροντίδα του εαυτού μας δεν πρέπει να συγχέεται με τον ναρκισσισμό. Η διεκδίκηση των προσωπικών μας αναγκών, η θέσπιση υγιών ορίων και η αυτογνωσία αποτελούν στοιχεία ψυχικής υγείας.
Ιδιαίτερα όσοι έχουν μεγαλώσει βάζοντας πάντα τις ανάγκες των άλλων πάνω από τις δικές τους, συχνά αισθάνονται ενοχές όταν φροντίζουν τον εαυτό τους. Ωστόσο, αυτή η συμπεριφορά δεν είναι εγωκεντρική αλλά απαραίτητη για τη διατήρηση υγιών σχέσεων.
Τέλος, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ενισχύουν την αυτοπροβολή και την αναζήτηση επιβεβαίωσης, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι κάποιος είναι ναρκισσιστής. Αντίθετα, το γεγονός ότι αναρωτιέστε αν δίνετε υπερβολική έμφαση στον εαυτό σας δείχνει πως διαθέτετε αυτογνωσία και ενσυναίσθηση, χαρακτηριστικά που απέχουν σημαντικά από μια ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας.
vita.gr
