Μια κουβέντα με τον άνθρωπο που μας φτιάχνει τον καφέ, ένα αστείο με τον γείτονα στο ασανσέρ, λίγα λόγια με κάποιον που συναντάμε συχνά στη βόλτα. Συνήθως προσπερνάμε αυτές τις στιγμές χωρίς να τους δίνουμε ιδιαίτερη σημασία. Κι όμως, αν το καλοσκεφτούμε, μερικές φορές αρκούν για να συνεχίσουμε τη μέρα μας με καλύτερη διάθεση και λιγότερη μοναξιά.
Αυτές οι σύντομες κοινωνικές επαφές, γνωστές ως «μικροαλληλεπιδράσεις» (micro-interactions ή micro-social interactions), έχουν προσελκύσει το ενδιαφέρον των ερευνητών. Το ερώτημα είναι απλό… Πόσο επηρεάζουν τη διάθεσή μας οι άνθρωποι που συναντάμε καθημερινά, ακόμη κι αν δεν ανήκουν στον στενό μας κύκλο;
Η οικειότητα πέρα από τις φιλίες
Όταν σκεφτόμαστε την κοινωνική σύνδεση, συνήθως μας έρχονται στο μυαλό οι φίλοι, η οικογένεια και ο σύντροφός μας. Υπάρχουν, όμως, και οι πιο χαλαρές γνωριμίες, ένας συνάδελφος από άλλο τμήμα, ένας άνθρωπος από το γυμναστήριο ή ο υπάλληλος στο κατάστημα της γειτονιάς.
Χαρακτηριστική είναι η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Personality and Social Psychology Bulletin και έδειξε ότι οι επαφές με ανθρώπους έξω από τον στενό κοινωνικό κύκλο συνδέονταν με μεγαλύτερη ευεξία. Σε ένα μέρος της έρευνας, οι φοιτητές ένιωθαν περισσότερη χαρά και ισχυρότερη αίσθηση του ανήκειν τις ημέρες που συνομιλούσαν με περισσότερους συμφοιτητές απ’ ό,τι συνήθως.
Αντίστοιχα, μελέτη του 2023 στην Ιαπωνία συνέδεσε τις μικρές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις με μεγαλύτερη ευτυχία και λιγότερη μοναξιά. Πρόκειται για συσχετίσεις, που δεν αποδεικνύουν ότι κάθε σύντομη συζήτηση θα βελτιώσει τη διάθεσή μας, αναδεικνύουν όμως την αξία αυτών των καθημερινών επαφών.
Όταν η συναλλαγή γίνεται επικοινωνία
Μια απλή αγορά μπορεί να περιλαμβάνει και μια ευχάριστη ανθρώπινη στιγμή. Σε σχετικό πείραμα, όσοι χαμογέλασαν, αντάλλαξαν βλέμματα και συνομίλησαν σύντομα με τον άνθρωπο που τους εξυπηρετούσε στον καφέ ανέφεραν περισσότερα θετικά συναισθήματα από όσους ολοκλήρωσαν τη συναλλαγή όσο πιο γρήγορα μπορούσαν.
Δεν χρειάζεται η κουβέντα να είναι ιδιαίτερα προσωπική. Μια αυθόρμητη παρατήρηση ή ένα κοινό ενδιαφέρον μπορούν να δώσουν την αφορμή. Η ανταπόκριση του άλλου, ακόμη και για λίγο, μπορεί να μας κάνει να αισθανθούμε ότι μας προσέχουν και ότι συμμετέχουμε στη ζωή γύρω μας.
Λιγότερη μοναξιά, περισσότερη σύνδεση
Μπορούμε να ξεκινήσουμε από καταστάσεις στις οποίες αισθανόμαστε ήδη άνετα. Να χαιρετήσουμε για παράδειγμα, έναν γνωστό μας, να ρωτήσουμε έναν συνάδελφο πώς πέρασε το Σαββατοκύριακο ή να σχολιάσουμε κάτι που συμβαίνει γύρω μας.
Το ζητούμενο είναι να υπάρχει χώρος για ανταπόκριση. Αν ο άλλος βιάζεται ή φαίνεται να μην έχει διάθεση, καλό είναι να αφήσουμε τη συζήτηση εκεί. Δεν χρειάζεται να γίνουμε περισσότερο εξωστρεφείς απ’ όσο θέλουμε ή να μετατρέψουμε κάθε έξοδο σε υποχρέωση κοινωνικοποίησης.
Αρκεί μια κουβέντα για τη μοναξιά;
Η μοναξιά περιγράφει την απόσταση ανάμεσα στις σχέσεις που έχουμε και σε εκείνες που χρειαζόμαστε. Γι’ αυτό μπορεί να τη νιώθουμε ακόμη και ανάμεσα σε πολλούς ανθρώπους. Οι σύντομες επαφές μπορούν να συμπληρώνουν τις στενές σχέσεις, αλλά δεν προσφέρουν απαραίτητα την οικειότητα και τη σταθερή υποστήριξη που αναζητούμε.
Ωστόσο, μια καλημέρα δεν χρειάζεται να εξελιχθεί σε φιλία για να έχει αξία. Μπορεί απλώς να κάνει μια συνηθισμένη διαδρομή λίγο πιο ευχάριστη και έναν γνώριμο άνθρωπο λίγο πιο οικείο. Κι αυτό είναι ένας λόγος να αφήνουμε πού και πού χώρο για λίγη κουβέντα.
vita.gr
