Όταν οι μέρες μας γεμίζουν με μονότονες αλλά αναγκαίες υποχρεώσεις, είναι εύκολο να χάσουμε τη μεγάλη εικόνα. Ξυπνάμε, πάμε στη δουλειά ή στο σχολείο, φροντίζουμε την οικογένεια και την επόμενη μέρα τα ίδια. Κάποιες από αυτές τις υποχρεώσεις μάς προσφέρουν ικανοποίηση, αλλά πολλές μας αφήνουν κουρασμένους, απογοητευμένους και με ένα αίσθημα κενού. Αναρωτιέστε πώς έφτασε η ζωή σας σε αυτό το σημείο και αν θα μπορούσατε να την προσαρμόσετε έτσι ώστε η χαρά να υπερισχύει της δυσφορίας; Δεν είστε οι μόνοι.

Ακόμα και οι πιο βαρετές δουλειές μπορούν να κρύβουν μικρές χαρές. Οι δουλειές της κουζίνας μπορεί να μη σας ενθουσιάζουν, αλλά ίσως αντλήσετε κάποια ικανοποίηση βλέποντας τον πάγκο να λάμπει από καθαριότητα. Αν όμως αυτές οι στιγμές είναι σπάνιες, τι μπορείτε να κάνετε για να τις πολλαπλασιάσετε;

Κίνητρο και εσωτερική αυτονομία

Μια νέα έρευνα από την Αυστραλία για την παρακίνηση και την προσωπικότητα, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Motivation Science, εξετάζει τη Θεωρία του Αυτοπροσδιορισμού. Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία, οι άνθρωποι κινητοποιούνται περισσότερο, όταν νιώθουν ότι δρουν εσωτερικά και αυτόνομα.

Ωστόσο, το να ανταπεξέλθει κανείς στη ρουτίνα της καθημερινότητας συχνά σημαίνει ότι πρέπει να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις των άλλων. Για παράδειγμα, ένας προϊστάμενος θέτει προθεσμίες, η οικογένεια περιμένει φαγητό στο τραπέζι, οι φίλοι θέλουν τη στήριξή σας. Όσο περισσότερη αυτονομία μπορούμε να δημιουργήσουμε μέσα σε αυτούς τους περιορισμούς, τόσο καλύτερα θα νιώθουμε. Όταν δεν βλέπουμε κανένα περιθώριο επιλογής, τότε εμφανίζεται η εξουθένωση.

Εσωτερικό κίνητρο και προσωπικότητα

Επειδή πρόκειται για θεωρία παρακίνησης, δεν εστιάζει άμεσα στις ατομικές διαφορές, δηλαδή στην προσωπικότητα. Στον αντίποδα, υπάρχει η θεωρία της Αλληλεπίδρασης Συστημάτων Προσωπικότητας. Σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, υπάρχουν δύο βασικοί τύποι προσωπικότητας:

  • Προσανατολισμένοι στην κατάσταση: τείνουν να υπεραναλύουν και να ανακυκλώνουν σκέψεις, ιδιαίτερα υπό πίεση.
  • Προσανατολισμένοι στη δράση: ανταποκρίνονται καλύτερα στις απαιτήσεις, βρίσκοντας λύσεις και περνώντας άμεσα στην πράξη.

Τα άτομα που είναι προσανατολισμένα στη δράση συχνά «ανθίζουν» όταν υπάρχει πρόκληση, αλλά μπορεί να δυσκολεύονται όταν δεν υπάρχει επαρκές κίνητρο. Αντίθετα, τα άτομα που είναι προσανατολισμένα στην κατάσταση μπορεί να καθυστερούν τη δράση, όμως η ικανότητά τους για στοχασμό είναι πολύτιμη όταν δεν απαιτείται άμεση αντίδραση.

Η σύνδεση των δύο θεωριών, σύμφωνα με την εν λόγω έρευνα, στηρίζει την ιδέα ότι η αίσθηση του εαυτού είναι η κινητήρια δύναμη της ανθρώπινης δράσης. Στην καθημερινότητα, όμως, αυτή η ελευθερία συχνά περιορίζεται. Τα άτομα που δυσκολεύονται με την εξωτερική πίεση μπορούν να λειτουργήσουν καλύτερα, αν νιώσουν ότι διατηρούν έναν βαθμό ελέγχου.

Κοιτάζοντας προς τα μέσα για να προχωρήσουμε μπροστά

Ίσως η εξουθένωση που βιώνει κάποιος να οφείλεται στο ότι δεν έχει τον χρόνο ή τον χώρο να ξαναβρεί τον εαυτό του. Εστιάζοντας συνειδητά σε αυτό που κάνουμε τη δεδομένη στιγμή, μειώνουμε το βάρος της πίεσης και δίνουμε χώρο στην ίδια τη δράση. Αρκεί λίγη εσωτερική κατεύθυνση για να μεταμορφωθεί και η πιο συνηθισμένη εργασία σε κάτι με νόημα.

Ο δρόμος προς την πληρότητα δεν είναι πάντα στρωμένος με συναρπαστικές εμπειρίες, αλλά μπορούμε να κάνουμε τουλάχιστον τις στιγμές που ζούμε πιο εκφραστικές, δείχνοντας ποιοι πραγματικά είμαστε.


vita.gr