Ξυπνητήρι, δουλειά, ψώνια, υποχρεώσεις, λίγη ξεκούραση και πάλι από την αρχή. Κάποιες περιόδους της ζωής μας, οι ημέρες μοιάζουν τόσο μεταξύ τους, ώστε δυσκολευόμαστε να θυμηθούμε τι ξεχώρισε μέσα στην εβδομάδα. Ακόμη και πράγματα που κάποτε μας ενθουσίαζαν μπορεί να έχουν χάσει τη γοητεία τους. Πώς φτάσαμε να νιώθουμε ότι η ζωή είναι περισσότερο μια λίστα εκκρεμοτήτων παρά κάτι που περιμένουμε με ενδιαφέρον; Παραδώσαμε τα ηνία στην μονοτονία ή συμβαίνει κάτι διαφορετικό;
Η καθημερινότητα μπορεί να μας φαίνεται μονότονη επειδή συνηθίζουμε όσα επαναλαμβάνονται. Όταν κάτι γίνεται συχνά, παύει να μας προκαλεί την ίδια έκπληξη και τον ίδιο ενθουσιασμό. Μια πιθανή διέξοδος είναι να δημιουργήσουμε λίγο χώρο για το καινούργιο.
Γιατί το γνώριμο χάνει τη λάμψη του
Οι συνήθειες μας διευκολύνουν. Μας επιτρέπουν να ολοκληρώνουμε καθημερινές εκκρεμότητες χωρίς να αποφασίζουμε κάθε φορά τα πάντα από την αρχή, εξοικονομώντας χρόνο και ενέργεια. Η επανάληψη, όμως, μπορεί να μειώσει τη συναισθηματική ένταση μιας εμπειρίας.
Στην ψυχολογία, η τάση να προσαρμοζόμαστε συναισθηματικά σε όσα ζούμε ονομάζεται «ηδονική προσαρμογή» (hedonic adaptation). Σκεφτείτε τον ενθουσιασμό της πρώτης σας πτήσης και πόσο διαφορετικά ίσως αισθάνεστε σήμερα, ειδικά αν ταξιδεύετε συχνά με αεροπλάνο. Η εμπειρία παραμένει, αλλά η έκπληξη έχει περιοριστεί. Κάτι αντίστοιχο μπορεί να συμβαίνει με το αγαπημένο μας στέκι, την ίδια βόλτα ή ένα απολύτως προβλέψιμο Σαββατοκύριακο. Η οικειότητα προσφέρει άνεση, αλλά δεν μας τραβά την προσοχή.
Λίγη ποικιλία, περισσότερο ενδιαφέρον
Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Neuroscience, ερευνητές παρακολούθησαν τις μετακινήσεις εθελοντών μέσω γεωεντοπισμού και κατέγραψαν τη διάθεσή τους. Οι ημέρες με περισσότερες διαφορετικές τοποθεσίες συνδέονταν με περισσότερα θετικά συναισθήματα. Η σχέση μάλιστα, ήταν αμφίδρομη. Η καλύτερη διάθεση συνδεόταν επίσης με περισσότερη εξερεύνηση στη συνέχεια.
Πρόκειται για συσχέτιση, που δεν αποδεικνύει ότι κάθε αλλαγή σκηνικού μάς κάνει αυτομάτως πιο χαρούμενους. Δίνει, όμως, έναν καλό λόγο να παρατηρήσουμε πόσο χώρο αφήνουμε στην καθημερινότητά μας για διαφορετικές εμπειρίες.
Οι εμπειρίες έχουν αξία και πριν τις ζήσουμε
Μια συναυλία, μια εκδρομή ή ένα γεύμα με φίλους μπορούν να μας δώσουν κάτι ευχάριστο να περιμένουμε. Η προσμονή είναι μέρος της απόλαυσης, ενώ αργότερα μένουν οι αναμνήσεις και οι ιστορίες που μοιραζόμαστε.
Αν θέλουμε να διαθέσουμε χρήματα για μια αλλαγή, αξίζει να σκεφτούμε ποιες εμπειρίες μάς ενδιαφέρουν πραγματικά. Η ποικιλία, πάντως, δεν προϋποθέτει μεγάλο προϋπολογισμό. Μπορεί να αρχίσει με μια δωρεάν έκθεση ή μια βόλτα σε μια γειτονιά που δεν γνωρίζουμε.
Μικρές αλλαγές που χωρούν στην ημέρα μας, περιλαμβάνουν:
- Αλλάζουμε διαδρομή. Πηγαίνουμε από έναν διαφορετικό δρόμο στη δουλειά ή στις καθημερινές μας αγορές, αν ο χρόνος το επιτρέπει.
- Δοκιμάζουμε κάτι στην κουζίνα. Ένα άγνωστο υλικό ή μια καινούργια συνταγή δίνουν ενδιαφέρον ακόμη και σε ένα συνηθισμένο βραδινό.
- Ανανεώνουμε ένα αγαπημένο χόμπι. Επιλέγουμε ένα διαφορετικό είδος βιβλίου ή μαθαίνουμε ένα μουσικό κομμάτι έξω από το συνηθισμένο μας ρεπερτόριο.
- Ανοίγουμε μια κουβέντα. Μια συζήτηση με κάποιον που δεν γνωρίζουμε καλά μπορεί να φέρει μια απρόσμενη ιδέα ή οπτική.
- Αφήνουμε για λίγο το κινητό. Για δεκαπέντε λεπτά παρατηρούμε τη γειτονιά, τους ήχους ή όσα συμβαίνουν γύρω μας, χωρίς να γεμίζουμε κάθε παύση με σκρολάρισμα.
Δεν χρειάζεται να μετατρέψουμε κάθε ημέρα σε περιπέτεια ούτε την ανανέωση σε μία ακόμη υποχρέωση. Αρκεί να διαλέξουμε κάτι που μας κινεί την περιέργεια και να του δώσουμε μια θέση μέσα στην εβδομάδα.
vita.gr
