Η υπόθεση με την οσμή αερίου στην Γκράβα και το προσωρινό κλείσιμο του σχολικού συγκροτήματος από τον Δήμο Αθηναίων φαίνεται πως θα έχει ακόμα πολλά επεισόδια. Σύμφωνα με τον Πολιτικό Μηχανικό ΕΜΠ και σπηλαιολόγο Πάνο Δευτεραίο, κάτω από το σχολείο κρύβεται ένας ολόκληρος κρυμμένος κόσμος του παρελθόντος με υπόγειες σήραγγες και θαλάμους, διάφορους βοηθητικούς χώρους, καταφύγια, ίσως και διόδους διαφυγής παλιών φυλακών(!).
Χρόνια πριν την οσμή αερίου και το «λουκέτο» από τον Δήμο Αθηναίων υπήρχαν αστικοί θρύλοι για την ύπαρξη αυτών των υπόγειων χώρων κάτω από το σχολείο της Γκράβας. Οι νέες εξελίξεις με την οσμή του αερίου και την αδυναμία των αρχών να βρουν την πηγή τους, φέρνει στην επιφάνεια την ανάγκη να διερευνηθούν αυτοί οι «μύθοι».
Σε συνέντευξή του στην «Απογευματινή» ο καθηγητής του ΕΜΠ Πάνος Δευτεραίος, αναφέρθηκε σε δημοσιεύματα του 1981 για την ύπαρξη υπόγειων σηράγγων, που εξυπηρετούσαν τη λειτουργία των εγκαταστάσεων.
Επεσήμανε πως ο κίνδυνος συσσώρευσης επικίνδυνων αερίων σε τέτοιες στοές, που είναι χώροι με μη επαρκή αερισμό, είναι κάτι παραπάνω από υπαρκτός. Πρότεινε λεπτομερή έλεγχο αυτών των σηράγγων, των υπόγειων δικτύων και των γειτονικών αποχετευτικών αγωγών, ώστε να εντοπιστεί η πραγματική αιτία και πηγή της οσμής που έχει αναστατώσει γονείς και μαθητές της Αθήνας. Ο καθηγητής θεωρεί ότι δεν αποκλείεται η οσμή να προέρχεται από δίκτυο αποχέτευσης.
Τα υπόγεια και οι… φυλακές
«Είναι γνωστό εδώ και χρόνια στους κλειστούς κύκλους των μαθητικών ομάδων των σχολείων ότι από διάφορα σημεία εντός των σχολικών χώρων υπάρχουν προσβάσεις προς κάποιες υπόγειες στοές», δήλωσε ο καθηγητής του ΕΜΠ.
«Από συγκεχυμένες πληροφορίες που έφταναν στην ερευνητική ομάδα μας “Alter Exploring Team” κατά καιρούς συλλέγαμε υλικό για αποθηκευτικούς θαλάμους καθώς και για στοές καταφυγίων και μηχανολογικών εγκαταστάσεων, ενώ σε μερικές περιπτώσεις οι αστικοί θρύλοι υποστήριζαν ότι τα τούνελ οδηγούσαν εκτός συγκροτήματος, αποτελώντας διόδους διαφυγής παλιών φυλακών!», συμπλήρωσε ο σπηλαιολόγος.
«Από όλα αυτά το πλέον βέβαιο είναι η ύπαρξη σηράγγων, από τις οποίες διέρχονται τμήματα των δικτύων λειτουργίας, ηλεκτρολογικών, μηχανολογικών, υδραυλικών και λοιπών και αυτό δικαιολογεί την παρουσία υπόγειων διαδρόμων, που εξασφαλίζουν την επικοινωνία μεταξύ κάποιων κτιρίων και τη σύνδεσή τους με εγκαταστάσεις όπως το λεβητοστάσιο ή και το κολυμβητήριο», ανέφερε ο καθηγητής Πάνος Δευτεραίος.
Επιπλέον, εξήγησε ότι παρόμοιο υπόγειο σύστημα, υπάρχει και σε άλλα κτιριακά σχολικά συγκροτήματα της ίδια χρονικής περιόδου, όπως η Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου.
Τα δημοσιεύματα της εποχής
Ο Πάνος Δευτεραίος αποκάλυψε ότι ο συγγραφέας Θανάσης Βέμπος τού παραχώρησε το 2023 το ακριβές σχέδιο των στοών, κατά τη συνάντησή τους στην παρουσίαση του βιβλίου του κ. Δευτεραίου «Υπόγεια Αθήνα»:
«Μου έδωσε και δύο σχετικά αποκόμματα παλιών εφημερίδων, από όπου προκύπτει και μια φωτογραφία (του 21ου Λυκείου Κυψέλης), όπου τότε είχε λεχθεί ότι ίσως μαθητές ή άλλα άτομα εκτός σχολικής κοινότητας χρησιμοποιούσαν τμήμα ή θάλαμο των υπόγειων χώρων για κάπνισμα ή και χρήση ναρκωτικών. Αυτό είχαν καταγγείλει τότε, τη δεκαετία του ‘80, γονείς και μαθητικές κοινότητες στο υπουργείο Παιδείας».
Σε σχέση με το κομβικό ερώτημα αν υπάρχει κίνδυνος συγκέντρωσης αερίων λόγω έλλειψης αερισμού σε τέτοιου τύπου υπόγεια δίκτυα, ο πολιτικός μηχανικός απαντά: «Φυσικά, αυτό είναι πιθανό. Σε αρκετές περιπτώσεις το οξυγόνο είναι περιορισμένο, όπως είναι φυσικό, και σε υπόγειους χώρους όπως υπόνομοι ή στοές, όπου υπάρχουν στάσιμα ύδατα που περιέχουν λύματα, υπάρχει ο κίνδυνος παρουσίας επικίνδυνων αερίων όπως το υδρόθειο ή τα εύφλεκτα, παραδείγματος χάρη μεθάνιο, το όποιο αποτελεί και το κύριο συστατικό του φυσικού αερίου.
Όταν μάλιστα δεν υπάρχει επαρκής αερισμός του χώρου, δηλαδή έλλειψη οξυγόνου , τότε η παρουσία των αερίων αυτών μπορεί να γίνει πολύ επικίνδυνη, ειδικά δε σε περιπτώσεις που αυτά είναι άοσμα. Το ερώτημα που τίθεται σήμερα αναφορικά με την υπόθεση των σχολείων είναι: ελέγχθηκαν από τα κλιμάκια διεξοδικά όλοι οι υπόγειοι χώροι και οι σήραγγες, από όπου μπορεί να προέρχεται οποιαδήποτε διαρροή αερίων από οποιοδήποτε δίκτυο -ακόμα και αποχέτευσης- εντός ή εκτός σχολικού συγκροτήματος;».
Η επιστολή του καθηγητή στον Δήμο Αθηναίων
Εξαιτίας των παραπάνω ο Πάνος Δευτεραίος έστειλε δεύτερη επιστολή στον Δήμαρχο Αθηναίων (σε συνέχεια προηγούμενης επιστολής στις 12.10.2026), στην οποία ζητά να ελεγχθούν όλοι οι υπόγειοι χώροι του σχολικού συγκροτήματος, αλλά και τα γειτονικά δίκτυα, ώστε να βρεθεί η πραγματική πηγή της οσμής.
«Σχετικά με τον εντοπισμό προέλευσης της οσμής στο συγκρότημα Γκράβας προτείνουμε διεξοδικό έλεγχο όλων των υπόγειων χώρων και σηράγγων του συγκροτήματος, από όπου μπορεί να προέρχεται οποιοδήποτε δίκτυο εντός ή εκτός σχολικού συγκροτήματος. Επιπλέον, στις οδούς Σκιάθου και Πασσώβ (Χατζηδάκη) υπάρχουν παλιοί υπόγειοι παντορροϊκοί αγωγοί του δικτύου αποχέτευσης που καταλήγουν στον κεντρικό αποχετευτικό αγωγό. Μπορούμε να αναλάβουμε σχετικό έλεγχο των σηράγγων και των δικτύων», σημειώνεται στην επιστολή.
Πηγή
