Όταν σκεφτόμαστε έναν καινούργιο έρωτα, συνήθως το μυαλό μας πηγαίνει στα πρώτα χρόνια της ενήλικης ζωής και σε έντονα συναισθήματα, όπως ο ενθουσιασμός και το πάθος. Ωστόσο, η δημιουργία μιας σχέσης δεν αφορά φυσικά μόνο τους νεότερους. Και καθώς το λεγόμενο «γκρίζο διαζύγιο» –το διαζύγιο δηλαδή μετά τα 50– γίνεται συχνότερο, οι επιστήμονες εξετάζουν όλο και περισσότερο τι ακολουθεί: Πόσοι άνθρωποι δημιουργούν νέα σχέση και τι μορφή μπορεί να παίρνει ο έρωτας αργότερα στη ζωή;
Μελέτη των Susan Brown και συνεργατών από το Bowling Green State University, που δημοσιεύθηκε στο Journal of Marriage and Family, εξέτασε την πορεία ανθρώπων που βίωσαν συζυγικό χωρισμό μετά την ηλικία των 50 ετών.
Προηγούμενα στοιχεία που παραθέτουν οι ερευνητές δείχνουν ότι περίπου το 37% των ανδρών και το 22% των γυναικών δημιουργούν νέα σχέση μετά από ένα διαζύγιο σε μεγαλύτερη ηλικία. Και η νέα αρχή δεν σημαίνει απαραίτητα νέο γάμο. Η προηγούμενη συζυγική διαδρομή φαίνεται επίσης να έχει σημασία. Στη συγκεκριμένη ανάλυση, όσοι είχαν πάρει διαζύγιο ήταν πιθανότερο να δημιουργήσουν νέα σχέση σε σύγκριση με όσους παρέμεναν σε διάσταση, ενώ μεγαλύτερη πιθανότητα επανασύνδεσης με νέο σύντροφο είχαν και όσοι έβγαιναν από έναν δεύτερο ή επόμενο γάμο. Όπως σημειώνουν οι ερευνητές, οι προηγούμενες εμπειρίες μπορούν να έχουν συνέπειες στις μεταβάσεις που ακολουθούν στη ζωή.
Ο έρωτας αλλάζει όσο μεγαλώνουμε
Μια δεύτερη μελέτη, της Chaya Koren από το University of Haifa, εστίασε όχι στο πόσοι δημιουργούν νέα σχέση, αλλά στο πώς βιώνουν την αγάπη όσοι το κάνουν. Η έρευνα βασίστηκε σε 38 ατομικές συνεντεύξεις, δηλαδή 19 ζευγάρια ηλικίας 66 έως 92 ετών, που είχαν δημιουργήσει νέα σχέση μετά από χηρεία ή διαζύγιο έπειτα από μακροχρόνιο γάμο.
Ο τρόπος με τον οποίο περιέγραφαν την αγάπη τους είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Η ερευνήτρια εντόπισε διαφορετικές εκφάνσεις της: μια βαθιά και ήρεμη μορφή αγάπης που οι συμμετέχοντες παρομοίαζαν με τη γονεϊκή και μια αίσθηση ενότητας που παρέπεμπε σε αδελφικό δεσμό.
Παράλληλα, δεν βίωναν όλοι την αγάπη με τον ίδιο τρόπο ή με την ίδια ένταση: κάποιοι μιλούσαν για βαθύ έρωτα και άλλοι για μια σχέση στην οποία ο έρωτας είχε υποχωρήσει, αλλά η φροντίδα για τον σύντροφο παρέμενε.
Όχι μόνο πάθος, αλλά βαθιά φροντίδα
Το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα της μελέτης ήταν ότι στις συγκεκριμένες σχέσεις η βαθιά φροντίδα και το νοιάξιμο για τον άλλον αναδεικνύονταν περισσότερο από το πάθος. Αυτό δεν σημαίνει ότι το πάθος εξαφανίζεται σε μεγαλύτερη ηλικία. Η ίδια η έρευνα περιγράφει, μάλιστα, την αγάπη ως μια δυναμική εμπειρία στην οποία το πάθος και αυτή η βαθιά φροντίδα μπορούν να εναλλάσσονται.
Παράλληλα, ένα βασικό χαρακτηριστικό που προέκυψε από τις συνεντεύξεις ήταν η αποκλειστικότητα της αγάπης. Η δέσμευση παρέμενε κεντρική και, για τα περισσότερα ζευγάρια, οι δύο σύντροφοι είχαν παρόμοια αντίληψη για την αγάπη που υπήρχε μεταξύ τους.
Ίσως, λοιπόν, ο έρωτας σε μεγαλύτερη ηλικία να μην είναι… λιγότερος. Μπορεί απλώς να βιώνεται διαφορετικά.
Η δεύτερη σχέση δεν χρειάζεται να μοιάζει με την πρώτη
Οι νέες σχέσεις αργότερα στη ζωή δεν χρειάζεται να αποτελούν επανάληψη των προηγούμενων. Οι αφηγήσεις των συμμετεχόντων στη μελέτη της Koren έδειξαν ότι ένας νέος δεσμός μπορεί να βιώνεται πολύ διαφορετικά από έναν προηγούμενο μακροχρόνιο γάμο.
Αυτό μπορεί να συνυπάρχει με το εύρημα της Brown και των συνεργατών της ότι η προηγούμενη συζυγική πορεία συνδέεται με την πιθανότητα δημιουργίας μιας νέας σχέσης. Το παρελθόν έχει σημασία, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι καθορίζει το πώς θα είναι ο επόμενος δεσμός.
Τι μας λένε τελικά οι μελέτες
Οι μελέτες δεν προσφέρουν μια «συνταγή» για έναν επιτυχημένο δεύτερο γάμο – ούτε αποδεικνύουν ότι η βαθιά φροντίδα για τον άλλον είναι εκείνη που κάνει μια σχέση να διαρκεί. Δείχνουν, όμως, ότι η δημιουργία ενός νέου δεσμού αποτελεί πραγματικότητα και αργότερα στη ζωή και ότι η ανάγκη για αγάπη και σύνδεση δεν έχει ημερομηνία λήξης.
Στα ζευγάρια που μελέτησε η Koren, ο έρωτας χαρακτηριζόταν από αποκλειστικότητα και δέσμευση, ενώ η βαθιά φροντίδα και το νοιάξιμο για τον άλλον αναδεικνύονταν περισσότερο από το πάθος. Όχι επειδή η ερωτική αγάπη παύει να υπάρχει, αλλά επειδή μπορεί να αποκτά διαφορετικές αποχρώσεις καθώς περνούν τα χρόνια.
vita.gr
