Η ολοκληρωμένη φροντίδα του δέρματος περιλαμβάνει δύο εξίσου σημαντικά στάδια: την προστασία πριν και κατά τη διάρκεια της έκθεσης στον ήλιο, καθώς και την περιποίηση αμέσως μετά.
Η καθημερινή εφαρμογή του κατάλληλου αντηλιακού και η συστηματική after sun ρουτίνα μπορούν να διατηρήσουν την επιδερμίδα μας υγιή και λαμπερή όλο το καλοκαίρι.
Τι είναι η UV ακτινοβολία
Η υπεριώδης ακτινοβολία (UV) είναι ένα είδος αόρατης ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας που παράγεται από τον ήλιο. Το ηλιακό φως περιλαμβάνει διαφορετικά είδη ακτινοβολίας, αλλά οι δύο που μας απασχολούν περισσότερο είναι οι ακτίνες UVA και UVB. Οι πρώτες διεισδύουν βαθύτερα στο δέρμα και σχετίζονται με τη φωτογήρανση, καθώς συμβάλλουν στη διάσπαση του κολλαγόνου και της ελαστίνης, οδηγώντας σταδιακά στην εμφάνιση ρυτίδων, χαλάρωσης και πανάδων, ενώ είναι παρούσες καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, ακόμα και τις συννεφιασμένες ημέρες. Οι δεύτερες (UVB) ευθύνονται κυρίως για το ηλιακό έγκαυμα. Δρουν στα πιο επιφανειακά στρώματα της επιδερμίδας και προκαλούν την κοκκινίλα και το τσούξιμο που εμφανίζονται μετά από υπερβολική έκθεση στον ήλιο.
Τι είναι ο δείκτης SPF
Ο SPF (Sun Protection Factor) αναφέρεται κυρίως στην προστασία από τις UVB ακτίνες. Ένας SPF 30 φιλτράρει περίπου το 97% της UVB ακτινοβολίας, ενώ ένας SPF 50 περίπου το 98%. Η διαφορά μπορεί να φαίνεται μικρή, όμως είναι ιδαίτερα σημαντική για άτομα με πολύ ανοιχτόχρωμο δέρμα ή αυξημένη φωτοευαισθησία. Αυτό όμως που έχει ακόμα μεγαλύτερη σημασία από τον αριθμό SPF είναι η επαρκής ποσότητα εφαρμογής του προϊόντος, η σωστή ανανέωσή του και η προστασία ευρέος φάσματος (UVA και UVB).
Η σωστή «δόση»
Οι περισσότεροι άνθρωποι εφαρμόζουν λιγότερη από τη μισή ποσότητα αντηλιακού που απαιτείται για να επιτευχθεί η προστασία που αναγράφεται στη συσκευασία. Οι δερματολόγοι συστήνουν περίπου ένα κουταλάκι του γλυκού για πρόσωπο και λαιμό και 30 ml (όσο ένα μικρό σφηνάκι) για ολόκληρο το σώμα. Επιπλέον, η χρήση του πρέπει να ανανεώνεται κάθε δύο ώρες, καθώς και μετά το κολύμπι,
την έντονη εφίδρωση ή το σκούπισμα με πετσέτα.
Ο ήλιος ο «κλέφτης» της νεότητας
Κλειδώνω μανταλώνω, τον κλέφτη βρίσκω μέσα. Τι είναι; Η απάντηση στο κλασικό ελληνικό αίνιγμα είναι, φυσικά, ο ήλιος! Όσο καλά και αν κλειδώσουμε τις πόρτες και τα παράθυρα ενός σπιτιού, το φως του ήλιου θα βρει τρόπο να περάσει μέσα από τις χαραμάδες. Η φράση χρησιμοποιείται μεταφορικά και ως παροιμία. Δηλώνει έναν κίνδυνο που παραμένει ενεργός, παρόλο που πιστεύουμε ότι έχουμε λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας.
Τι σχέση έχει αυτό το γεγονός με το αντηλιακό; Πολλοί φροντίζουν να προστατεύονται στις διακοπές τους, αλλά αγνοούν την καθημερινή έκθεση στον ήλιο που συμβαίνει όλο το χρόνο. Η ηλιακή ακτινοβολία δεν «χτυπά» μόνο στην ξαπλώστρα. Οι ακτίνες διαπερνούν τα σύννεφα, αντανακλώνται σε επιφάνειες όπως το νερό και το τσιμέντο και εισχωρούν στα ρούχα, καθιστώντας απαραίτητη την προστασία στην πόλη, στο νερό και στη σκιά. Μάλιστα, η καθημερινή έκθεση στον ήλιο συσσωρεύεται με τα χρόνια. Οι μετακινήσεις, η οδήγηση ή η παραμονή σε εξωτερικούς χώρους εκθέτουν το δέρμα σε σημαντικές ποσότητες UV ακτινοβολίας. Αυτός είναι και ο λόγος που οι ειδικοί θεωρούν την καθημερινή χρήση αντηλιακού μία από τις πιο αποτελεσματικές αντιγηραντικές συνήθειες.
Το «χρώμα του καλοκαιριού»
Πολλοί πιστεύουν ότι μόλις αποκτήσουν ένα ελαφρύ μαύρισμα δεν χρειάζονται πλέον αντηλιακό. Αυτός είναι ένας από τους πιο κοινούς και επικίνδυνους μύθους του καλοκαιριού, καθώς το μαύρισμα αποτελεί στην πραγματικότητα ένδειξη ότι το δέρμα έχει ήδη υποστεί βλάβη από την υπεριώδη ακτινοβολία. Όταν οι ακτίνες UV διεισδύουν στο δέρμα, καταστρέφουν το DNA των κυττάρων. Το σώμα, για να αμυνθεί, παράγει περισσότερη μελανίνη (τη χρωστική που σκουραίνει το δέρμα) προσπαθώντας να απορροφήσει την ακτινοβολία. Το μαύρισμα προσφέρει ανεπαρκή φυσική άμυνα που αντιστοιχεί το μέγιστο σε δείκτη προστασίας SPF 2 έως 4. Ακόμα και εάν αυτό σημαίνει ότι δεν καιγόμαστε πλέον εύκολα, η UV ακτινοβολία συνεχίζει να καταστρέφει το κολλαγόνο και τις ελαστικές ίνες του δέρματός μας.
Τα τρία επίπεδα προστασίας
Οι ειδικοί συχνά τονίζουν ότι το αντηλιακό είναι η τελευταία γραμμή άμυνας και όχι η μοναδική. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να περιορίσουμε την έκθεση στον ήλιο μεταξύ 11:00 και 16:00, ώρες κατά τις οποίες η υπεριώδης ακτινοβολία (UV) είναι στη μέγιστη έντασή της. Καλό είναι να έχουμε υπόψη μας τον κανόνα της σκιάς. Σύμφωνα με αυτόν, εάν η σκιά μας είναι πιο κοντή από εμάς, ο ήλιος είναι πολύ δυνατός και πρέπει να προστατευτούμε.
Επιπλέον, επιλέγουμε καπέλο με φαρδύ γείσο (τουλάχιστον 7 εκατοστά) που προστατεύει πρόσωπο, αφτιά και σβέρκο και γυαλιά ηλίου με 100% προστασία από ακτίνες UVA/UVB. Όσον αφορά το ρουχισμό, προτιμάμε υφάσματα που δεν αφήνουν το φως να περάσει.
Τέλος, εφαρμόζουμε αντηλιακό με δείκτη SPF 30 ή μεγαλύτερο, τουλάχιστον 20 λεπτά προτού βγούμε στον ήλιο –δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στα σημεία που δεν μπορούν να καλυφθούν από τα ρούχα– και το ανανεώνουμε κάθε δύο ώρες ή μετά το κολύμπι.
Επανόρθωση και αποκατάσταση
Μετά την έκθεση στον ήλιο, το δέρμα χρειάζεται τρία πράγματα:
1. Ενυδάτωση
Η ηλιακή ακτινοβολία αυξάνει τη διαδερμική απώλεια νερού, με αποτέλεσμα το δέρμα να αφυδατώνεται. Συστατικά όπως υαλουρονικό οξύ, γλυκερίνη, πανθενόλη και αλόη βέρα βοηθούν στην αποκατάσταση της υγρασίας και τη βελτίωση της ελαστικότητας της επιδερμίδας.
2. Ανακούφιση
Το δέρμα μετά τον ήλιο βρίσκεται σε κατάσταση στρες. Η αλόη βέρα και διάφορα φυτικά καταπραϋντικά εκχυλίσματα συμβάλλουν στη μείωση της αίσθησης καύσου και δυσφορίας.
3. Αντιοξειδωτική προστασία
Η έκθεση στην UV ακτινοβολία αυξάνει την παραγωγή ελεύθερων ριζών, οι οποίες επιταχύνουν τη γήρανση των κυττάρων. Αντιοξειδωτικά συστατικά, όπως οι βιταμίνες Ε και C, η νιασιναμίδη και οι πολυφαινόλες, συμβάλλουν στην αντιμετώπιση του οξειδωτικού στρες.
Sun-kissed ή ηλιοκαμένη επιδερμίδα;
Αν το δέρμα έχει κοκκινίσει ή πονάει, οι πρώτες προτεραιότητες είναι η ψύξη και η ενυδάτωση. Χρήσιμες πρακτικές είναι:
- Δροσερό ντους.
- Εφαρμογή καταπραϋντικών προϊόντων.
- Επαρκής κατανάλωση νερού.
- Αποφυγή περαιτέρω έκθεσης στον ήλιο.
Αντίθετα, τα πολύ ζεστά ντους, το έντονο τρίψιμο με πετσέτα και η χρήση ερεθιστικών καλλυντικών μπορεί να επιδεινώσουν την κατάσταση. Εννοείται ότι σε σοβαρά εγκαύματα με φουσκάλες ή έντονα συμπτώματα απαιτείται ιατρική αξιολόγηση.
Κλειδώνουμε το μαύρισμα
Μπορεί η σωστή after sun φροντίδα να παρατείνει το μαύρισμα; Σε ένα βαθμό, ναι. Όταν το δέρμα παραμένει καλά ενυδατωμένο και υγιές, αποφεύγονται η έντονη απολέπιση και η πρόωρη απομάκρυνση των επιφανειακών κυττάρων. Έτσι, το μαύρισμα διατηρείται πιο ομοιόμορφο και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Δεν πρόκειται για «μαγική» παράταση του χρώματος, αλλά για καλύτερη διατήρηση της ποιότητας της επιδερμίδας.
Οι ανάγκες του δέρματος αλλάζουν με την ηλικία
Η φωτοπροστασία είναι σημαντική σε κάθε ηλικία, όμως οι ανάγκες διαφοροποιούνται. Στα παιδιά, το δέρμα είναι πιο ευαίσθητο και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, καθώς τα ηλιακά εγκαύματα των πρώτων χρόνων ζωής συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος αργότερα. Στους ενήλικες, η καθημερινή χρήση αντηλιακού συμβάλλει στην πρόληψη των δυσχρωμιών και της πρόωρης γήρανσης. Με την πάροδο των χρόνων, η έμφαση μετατοπίζεται ακόμα περισσότερο στην ενυδάτωση, την ενίσχυση του δερματικού φραγμού και την αντιοξειδωτική προστασία.
vita.gr
