Η ζωή στο σύγχρονο αστικό περιβάλλον συχνά σημαίνει συνεχή έκθεση σε θόρυβο και φυσικές δονήσεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα οι ενοχλητικοί ήχοι της πόλης και η φασαρία από την κίνηση των οχημάτων στον δρόμο. Αυτοί οι «αόρατοι» στρεσογόνοι παράγοντες μπορούν σταδιακά να διαβρώσουν την ψυχική μας ευεξία, προκαλώντας μας άγχος.
Μια νέα πειραματική μελέτη δείχνει ότι ένα συγκεκριμένο χρώμα φωτός ίσως προσφέρει έναν απλό τρόπο αντιμετώπισης του άγχους που προκαλείται από τη χρόνια έκθεση σε τέτοιους είδους περιβαλλοντικούς θορύβους και δονήσεις. Τα ευρήματα, που δημοσιεύτηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Physiology & Behavior, υποδεικνύουν ότι η έκθεση σε μπλε φως μπορεί να ηρεμήσει το νευρικό σύστημα ακόμη και όταν το φυσικό στρες της δόνησης συνεχίζεται.
Περιβαλλοντικό στρες και άγχος
Οι αγχώδεις διαταραχές αποτελούν από τις συχνότερες ψυχικές διαταραχές παγκοσμίως. Εκτός από βιολογικούς και κοινωνικούς παράγοντες, σημαντικό ρόλο παίζουν και οι περιβαλλοντικοί στρεσογόνοι παράγοντες.
Η χρόνια έκθεση σε χαμηλής συχνότητας θόρυβο και δόνηση:
- Διαταράσσει την ορμονική ισορροπία
- Αυξάνει την κορτιζόλη
- Προκαλεί ευερεθιστότητα, κόπωση και επίμονο άγχος
Φως, άγχος και διάθεση
Το φως δεν εξυπηρετεί μόνο την όραση. Ρυθμίζει:
- Το βιολογικό μας ρολόι
- Την ορμονική έκκριση
- Τη διάθεση
Ειδικά κύτταρα στον αμφιβληστροειδή ανιχνεύουν το φως και στέλνουν σήματα σε εγκεφαλικές περιοχές που ρυθμίζουν ορμόνες και νευροδιαβιβαστές.
Η μελέτη για το μπλε φως
Η εν λόγω μελέτη έδειξε πως το μπλε φως:
- Μειώνει σημαντικά τις αγχώδεις συμπεριφορές
- Αυξάνει την κοινωνική αλληλεπίδραση
- Εξομαλύνει την κίνηση
Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο;
Οι ερευνητές μέτρησαν τρεις βασικούς βιοχημικούς δείκτες:
- Κορτιζόλη (ορμόνη στρες)
- Νορεπινεφρίνη
- Σεροτονίνη (νευροδιαβιβαστής ευεξίας)
Η δόνηση αύξησε την κορτιζόλη κα τη νορεπινεφρίνη.
Το μπλε φως:
- Εμπόδισε την αύξηση της κορτιζόλης
- Διατήρησε τα επίπεδα στρες χαμηλά
- Αύξησε τη σεροτονίνη
Ο μηχανισμός φαίνεται να σχετίζεται με κύτταρα του αμφιβληστροειδούς που περιέχουν μελανοψίνη, η οποία είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στο μπλε φως. Όταν ενεργοποιείται, στέλνει σήματα σε εγκεφαλικά κέντρα που ρυθμίζουν τα συναισθήματα.
Τι σημαίνει αυτό για εμάς και το άγχος μας;
Η μελέτη ανοίγει τον δρόμο για πιθανές εφαρμογές για όσους ζουν ή εργάζονται σε περιβάλλοντα με:
- Συνεχή βιομηχανικό θόρυβο
- Δονήσεις
- Αστική ηχορύπανση
Η τροποποίηση του φωτισμού -ιδιαίτερα με μπλε φως συγκεκριμένου μήκους κύματος- ίσως αποτελέσει μια απλή, μη επεμβατική στρατηγική για τη μείωση του περιβαλλοντικού άγχους. Το περιβάλλον μας δεν επηρεάζει μόνο ό,τι ακούμε ή αισθανόμαστε σωματικά, αλλά και τη χημεία του εγκεφάλου μας. Και το σωστό φως ίσως λειτουργεί ως «φίλτρο» προστασίας απέναντι στο αόρατο στρες της σύγχρονης ζωής.
vita.gr
