ΑΑΔΕ: Τεχνητή νοημοσύνη και machine learning στη «μάχη» κατά της φοροδιαφυγής – «Μαζικές» έξοδοι εργαζομένων προς τη σύνταξη

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη χρήση τεχνητής νοημοσύνης και τεχνολογιών μηχανικής μάθησης (machine learning) από την ΑΑΔΕ, με στόχο τη δημιουργία μοτίβων που μπορούν να εντοπίζουν περιπτώσεις πιθανής φοροδιαφυγής. Στο στόχαστρο των ελεγκτικών αρχών βρίσκονται, μεταξύ άλλων, φορολογούμενοι που εμφανίζουν υψηλές δαπάνες μέσω καρτών, αλλά δηλώνουν χαμηλά εισοδήματα. Παράλληλα, οι έλεγχοι επεκτείνονται στους κατόχους κρυπτονομισμάτων, μέσω της ιχνηλάτησης χρηματοροών.

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται επίσης σε εργαζομένους και συνταξιούχους που ενδέχεται να έχουν λάβει αδήλωτα αναδρομικά, αλλά και σε φορολογουμένους με εισοδήματα στο εξωτερικό που δεν έχουν δηλωθεί στις ελληνικές φορολογικές αρχές. Ο εντοπισμός των τελευταίων καθίσταται ευκολότερος μέσω της αυτόματης ανταλλαγής φορολογικών πληροφοριών μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ, ενισχύοντας σημαντικά τις δυνατότητες των ελεγκτικών μηχανισμών να διασταυρώνουν στοιχεία και να εντοπίζουν αποκλίσεις στις φορολογικές δηλώσεις.

Ο φοροτεχνικός Χρήστος Κρίγκας μίλησε στην «Κοινωνία Ώρα MEGA».

«Πλέον αλλάζει ο τρόπος και η δομή και γενικά ένας φορολογούμενος για να μην αγχώνεται θα πρέπει να προσαρμόζεται στα καινούργια δεδομένα. Αυτό το οποίο είναι σίγουρο και το οποίο το τονίζουμε και εμείς σαν φοροτεχνικοί και το λέμε σε όλους τους φορολογούμενους, είναι ότι πλέον μέσω της τεχνητής κυρίως νοημοσύνης και μέσω μιας διαδικασίας, της λεγόμενης του machine learning πλέον που δημιουργεί η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, επί της ουσίας τι κάνει η ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, όπως όλοι μπορούμε να μπαίνουμε παράδειγμα μέσα σε μια πλατφόρμα, η οποία μέσα σε ένα σύστημα, η οποία αφορά την τεχνητή νοημοσύνη, έτσι και η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων πλέον δημιουργεί μέσα από την εμπειρία των ελέγχων που έχει, δημιουργεί μοτίβα τα οποία εντοπίζουν τη φοροδιαφυγή», ανέφερε αρχικά.

«Παράδειγμα: Λέμε ότι πώς, πώς μπορεί κάποιος να ελέγξει αν εισοδήματα του παρελθόντος μπορεί να έχουν δηλωθεί, ας πιάσουμε μισθωτούς και συνταξιούχους. Αντιλαμβάνεστε πλέον ότι μέσω μιας αυτόματης αντιστοίχισης που μπορεί να γίνεται πλέον, αν πάρουμε δηλαδή αυτά που δηλώνουν οι εργοδότες και αυτά που δηλώνει ο ΕΦΚΑ, το Δημόσιο και κάνουμε ένα ματσάρισμα, αν έχουν δηλωθεί αυτά μέσα στις φορολογικές δηλώσεις και όχι με τους παλιούς παραδοσιακούς τρόπους, αν πέσουμε πάνω σε κάποιον έλεγχο, αυτό το ματσάρισμα πλέον γίνεται μέσα από εκατομμύρια δεδομένα πλέον που μπορεί να ματσαριστούν μέσα από την τεχνητή νοημοσύνη, είναι εύκολο να εντοπίσουμε κάποιοι αν έχουν δηλώσει αυτού του είδους τα εισοδήματα», συνέχισε.

Ποιοι μπαίνουν στο «μάτι» της εφορίας

• Φορολογούμενοι με μεγάλες δαπάνες και χαμηλά εισοδήματα
• Κάτοχοι κρυπτονομισμάτων
• Εργαζόμενοι και συνταξιούχοι με αδήλωτα αναδρομικά
• Φορολογούμενοι με εισοδήματα από το εξωτερικό

«Επειδή υπάρχει μια υποδήλωση των εισοδημάτων. Τι κάνει, τι κάνει η ανεξάρτητη αρχή; Μέσα από τα δεδομένα που δημιουργούνται, από τις κάρτες που κάνουμε και τη χρήση των καρτών που κάνουμε, εξετάζει η ανεξάρτητη αρχή, αν παράδειγμα οι δαπάνες που πραγματοποιούμε μέσω από τραπεζικούς λογαριασμούς είναι μεγαλύτερες από τα εισοδήματα, είναι ένας κλασικός τρόπος ελέγχου. Τώρα, όσον αφορά τους κατόχους των κρυπτονομισμάτων, εδώ τι γίνεται; Εδώ υπάρχει μια ιχνηλάτηση των χρηματοροών που υπάρχουν μέσα από τα ανταλλακτήρια των κρυπτονομισμάτων και έτσι μπορεί κάποιος να δει αν γίνεται, αν γίνονται αγοραπωλησίες κρυπτονομισμάτων πιο εύκολα. Άρα πλέον υπάρχουν δεδομένα, τεράστιος όγκος δεδομένων που μπορεί να συσσωρευτούν σε αυτή την περίπτωση και να γίνει έλεγχος αν αυτά τα κρυπτονομίσματα έχουν δηλωθεί», είπε ο κ. Κρίγκας.

«Από το 2017 πλέον γίνεται μια αυτόματη ανταλλαγή των χωρών του ΟΟΣΑ. Τα εισοδήματα που έχουν Έλληνες πολίτες στο εξωτερικό, αυτά τα εισοδήματα πλέον ματσάρονται και ελέγχονται αν κάποιος κάτοικος Ελλάδος έχει δηλώσει αυτού του είδους τα εισοδήματα. Αν δεν τα έχει δηλώσει εντός της πενταετίας που γίνεται ο έλεγχος, θα πρέπει εξετάζονται και θα πρέπει να δηλωθούν από τους φορολογούμενους και μάλιστα πλέον έρχονται αυτοματοποιημένα μηνύματα από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων. Αυτό είναι εξαιρετικά εύκολο να εντοπιστεί», συμπλήρωσε.

«Μαζικές» έξοδοι εργαζομένων προς τη σύνταξη

Ο εργατολόγος Διονύσης Ρίζος μίλησε για την συνταξιοδότηση και για τις αιτήσεις που έσπασαν νέο ρεκόρ.

«Πράγματι μπαίνουμε σε έτος ρεκόρ ξανά. Πέρσι έσπασε το ρεκόρ του 2021. Ήταν διακόσιες δεκαεπτά με 218.000 οι αιτήσεις συνταξιοδότησης αν θυμάμαι καλά πέρσι. Φέτος πάμε να το σπάσουμε αυτό. Έχει αυξηθεί κατά πολύ η δυνατότητα των αιτήσεων συνταξιοδότησης και της συνέχισης της απασχόλησης. Πλέον από τους καινούριους συνταξιούχους, οι 2 στους 5 συνεχίζουν να απασχολούνται, είτε είναι ελεύθεροι επαγγελματίες είτε είναι μισθωτοί, καθώς έχει γίνει πολύ ελκυστική η διαδικασία της αίτησης συνταξιοδότησης και της συνέχισης της απασχόλησης, δημιουργώντας έτσι δύο εισοδήματα. Ένα εισόδημα το οποίο προέρχεται από την εργασία ή την αυτοαπασχόληση και ένα εισόδημα που προέρχεται ως παθητικό εισόδημα από τη σύνταξη. Αυτό είναι πολύ σημαντικό γιατί δίνει τη δυνατότητα στους υποψήφιους συνταξιούχους να αυξήσουν τα μηνιαία τους εισοδήματα, ειδικά σε μια περίοδο με ισχυρές πληθωριστικές πιέσεις, όπως είναι αυτή που διανύουμε και έτσι αυτό να τους βοηθήσει κατά πολύ στην καθημερινότητά τους. Γι’ αυτόν το λόγο κυρίως πλέον και όχι γιατί φοβούνται πιθανή αλλαγή ορίων ηλικίας, οι περισσότεροι σπεύδουν να υποβάλουν αίτηση συνταξιοδότησης».

Για τα όρια ηλικίας: «Όσον αφορά στα όρια ηλικίας στα οποία αναφερθήκατε, έχει κλείσει το παράθυρο η κυβέρνηση με δηλώσεις σαφείς ότι τα επόμενα χρόνια δεν πρόκειται να έχουμε αύξηση ορίων ηλικίας, ειδικά αν υποθέσουμε ότι το επόμενο έτος είναι και εκλογικό έτος. Καμία κυβέρνηση δεν πάει σε εκλογές έχοντας αυξήσει τα όρια ηλικίας, εκτός αν έχει υπάρξει κάποιο γεγονός πτώχευσης για παράδειγμα»

Ποιοι είναι αυτοί που μπορεί να σκεφτούν να κάνουν αίτηση για συνταξιοδότηση μέσα στο 2026; Ποιοι έχουν δικαίωμα;

Σύμφωνα με τον κ. Ρίζο, «Αυτή τη στιγμή με κατοχυρωμένα δικαιώματα είναι γύρω στους 120.000 οι άμεσα με αυτούς που έχουν την άμεση δυνατότητα συνταξιοδότησης. Επιπλέον, αφορά ανθρώπους οι οποίοι είναι άνω των 62 ετών κατά κύριο λόγο, είτε είναι ελεύθεροι επαγγελματίες που μπορούν να φτάσουν τα 46 ασφάλισης με εξαγορά πλασματικών ετών. Επίσης, μισθωτοί που μπορούν να φτάσουν τις 12.000 ημέρες ασφάλισης. Λίγες περιπτώσεις που είχαν κατοχυρωμένα δικαιώματα και όρια ηλικίας από τα παλιά, δηλαδή περιπτώσεις μητέρων ανηλίκων και λοιπά και κατά κύριο λόγο όσοι βρίσκονται μεταξύ της πενταετίας 62 και 67».