Η επιλογή του ανθρώπου με τον οποίο αποφασίζουμε να μοιραστούμε τη ζωή μας παραμένει ένα από τα πιο σύνθετα και γοητευτικά μυστήρια της ανθρώπινης συμπεριφοράς. Συχνά πιστεύουμε ότι οι σύντροφοί μας επιλέγονται με βάση την προσωπικότητα, τα κοινά ενδιαφέροντα ή την τυχαία χημεία. Τι ρόλο παίζει σε αυτό η ψυχική μας υγεία;
Μεγάλη επιστημονική μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο JAMA Psychiatry, εξέτασε τα δεδομένα περισσότερων από 4,2 εκατομμυρίων ανθρώπων στη Δανία και διαπίστωσε ότι τα άτομα με κάποια ψυχιατρική διαταραχή είχαν συχνότερα σύντροφο με την ίδια ή με διαφορετική, αλλά σχετική, ψυχιατρική διάγνωση.
Το εύρημα αυτό δεν σημαίνει ότι οι άνθρωποι επιλέγουν συνειδητά έναν σύντροφο με παρόμοια ψυχική δυσκολία. Αναδεικνύει, ωστόσο, ένα μοτίβο ομοιότητας που μπορεί να έχει σημασία τόσο για την κατανόηση των σχέσεων όσο και για την ψυχική υγεία της οικογένειας.
Τι έδειξε η μελέτη
Οι ερευνητές αξιοποίησαν τα εθνικά μητρώα υγείας και πληθυσμού της Δανίας, εξετάζοντας περισσότερα από 4,2 εκατομμύρια άτομα.
Η μελέτη επικεντρώθηκε σε ένα φαινόμενο που ονομάζεται assortative mating, δηλαδή στην αντιστοίχιση των συντρόφων με βάση κοινά χαρακτηριστικά.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι σύντροφοι παρουσίαζαν συχνότερα παρόμοιες ψυχιατρικές διαγνώσεις από ό,τι θα αναμενόταν αν η αντιστοίχισή τους ήταν εντελώς τυχαία.
Οι επιστήμονες παρατήρησαν, επίσης, ότι δεν είχαν όλα τα ζευγάρια την ίδια διάγνωση.
Παρότι η μελέτη βασίστηκε σε έναν πολύ μεγάλο αριθμό ανθρώπων, τα δεδομένα προέρχονται από τη Δανία. Επομένως, τα ευρήματα δεν είναι βέβαιο ότι ισχύουν με τον ίδιο τρόπο σε όλες τις χώρες και σε όλους τους πληθυσμούς.
Ψυχική υγεία και σχέσεις
Η μελέτη εντόπισε ομοιότητες ανάμεσα στους συντρόφους, αλλά δεν εξέτασε τους λόγους για τους οποίους αυτές προκύπτουν. Υπάρχουν, ωστόσο, ορισμένες πιθανές εξηγήσεις που αξίζει να διερευνηθούν περαιτέρω.
Οι άνθρωποι μπορεί να γνωρίζονται μέσα από παρόμοια κοινωνικά περιβάλλοντα, να έχουν κοινές εμπειρίες ή να μοιράζονται ενδιαφέροντα και τρόπους επικοινωνίας. Αυτές οι ομοιότητες ενδέχεται να επηρεάζουν το πώς δημιουργούνται και εξελίσσονται οι σχέσεις τους.
Επιπλέον, ορισμένες κοινές εμπειρίες ζωής και κοινωνικές συνθήκες μπορεί να σχετίζονται με την ψυχική υγεία και των δύο συντρόφων.
Είναι, όμως, σημαντικό να τονιστεί ότι η έρευνα δεν αποδεικνύει πως μια ψυχιατρική διαταραχή οδηγεί κάποιον να επιλέξει έναν σύντροφο με την ίδια διάγνωση. Ούτε σημαίνει ότι οι άνθρωποι με ψυχικές διαταραχές αναζητούν απαραίτητα συντρόφους με αντίστοιχες δυσκολίες.
Η ύπαρξη μιας ψυχικής διαταραχής δεν καθορίζει την ποιότητα μιας σχέσης, την ικανότητα ενός ανθρώπου να αγαπά ή να φροντίζει την οικογένειά του, ούτε την πιθανότητα ενός παιδιού να αντιμετωπίσει δυσκολίες ψυχικής υγείας.
Αντίθετα, η καλύτερη κατανόηση του οικογενειακού ιστορικού μπορεί να βοηθήσει τους επαγγελματίες ψυχικής υγείας να αναγνωρίζουν έγκαιρα πιθανές ανάγκες και να προσφέρουν κατάλληλη υποστήριξη, όταν αυτή χρειάζεται.
vita.gr
