Οι ζωές μας δυστυχώς, διαμορφώνονται σε μεγάλο βαθμό από τον φόβο και τις ανασφάλειες. Άλλωστε, πολλές φορές ο κόσμος μοιάζει τόσο απειλητικός… Οι φόβοι μπορούν να οριστούν ως ένα πρωτόγονο συναίσθημα επιβίωσης που ενεργοποιείται από την αντίληψη απειλής. Συνδέονται με την αντίδραση «μάχης ή φυγής» του οργανισμού και πρωταρχικός τους στόχος είναι να μας βοηθούν να αποφεύγουμε ό,τι μπορεί να μας βλάψει.
Ωστόσο, μερικές φορές, αντί να μας προστατεύει, ο φόβος αποκτά δική του δυναμική και μας παραλύει, κρατώντας μας μακριά από τη ζωή που πραγματικά θέλουμε να ζήσουμε.
Υπάρχουν 4 τέτοιοι φόβοι που όχι μόνο μας επηρεάζουν καθημερινά, αλλά μπορούν με τον καιρό, να διαμορφώσουν τη ζωή μας με τρόπους που ίσως αργότερα μετανιώσουμε.
Ο φόβος της αποτυχίας
Πόσες φορές έχετε αποφύγει να δοκιμάσετε κάτι που πραγματικά θέλατε, μόνο και μόνο επειδή φοβόσασταν ότι θα αποτύχετε; Μην δοκιμάζοντας, αποφεύγετε την απογοήτευση ή και την ντροπή. Ομοίως, ίσως προσπαθείτε με μισή καρδιά, ώστε αν αποτύχετε να πείτε ότι δεν προσπαθήσατε πραγματικά (καλύτερα να αποτύχετε από δική σας επιλογή παρά επειδή σας απέρριψε κάποιος άλλος).
Ο φόβος της απόρριψης
Οι άνθρωποι έχουμε έμφυτη την ανάγκη της αποδοχής. Είμαστε κοινωνικά όντα. Η διαπροσωπική απόρριψη μπορεί να είναι ιδιαίτερα επώδυνη. Για να αποφύγετε αυτόν τον πόνο, ίσως δεν κάνετε αίτηση σε εκείνη τη σχολή ή σε εκείνη τη δουλειά, ή δεν ζητάτε από κάποιον/α που σας αρέσει να βγείτε ραντεβού. Ο φόβος της απόρριψης είναι επίσης αυτός που καθιστά τον διαδικτυακό εκφοβισμό τόσο ισχυρό και συχνά, καταστροφικό. Μας οδηγεί στο να παραχωρούμε την ευτυχία μας σε άγνωστους ανθρώπους που μπορεί να μην μας γνωρίζουν καν.
Ο φόβος της αβεβαιότητας
Για κάποιους η αβεβαιότητα μοιάζει συναρπαστική και τους κινητοποιεί. Για τους περισσότερους όμως, είναι αγχωτική γιατί δημιουργεί ένα αίσθημα απώλειας ελέγχου. Για να γλιτώσουμε το άγχος της αβεβαιότητας, συχνά υιοθετούμε προβλέψιμες — ακόμη και καταναγκαστικές — ρουτίνες και επιλέγουμε το γνώριμο, αποφεύγοντας νέες εμπειρίες, νέους ανθρώπους και ευκαιρίες προσωπικής εξέλιξης.
Ο φόβος ότι θα «μείνουμε εκτός» (FOMO)
Ο φόβος της απώλειας εμπειριών (Fear of Missing Out – FOMO) διαφέρει από τους προηγούμενους τρεις. Εκείνοι μας κρατούν πίσω. Το FOMO, αντίθετα, μπορεί να μας ωθήσει να κάνουμε πράγματα που δεν θέλουμε ή να πάρουμε επικίνδυνα ρίσκα, μόνο και μόνο για να μη νιώσουμε αποκλεισμένοι.
Φόβοι: Τους διώχνουμε τώρα κιόλας
Το μόνο πράγμα που έχουμε να φοβηθούμε είναι ο ίδιος ο φόβος. Οι Στωικοί φιλόσοφοι, γράφοντας πριν από 2.000 χρόνια, υποστήριζαν ότι ο φόβος δεν προκύπτει από τα ίδια τα γεγονότα, αλλά από την ερμηνεία μας ότι είμαστε ανήμποροι μέσα σε αυτά. Αν λοιπόν οι Στωικοί και οι γνωσιακοί-συμπεριφορικοί ψυχολόγοι έχουν δίκιο, τότε αυτό που λέμε στον εαυτό μας — ο εσωτερικός μας διάλογος — έχει τεράστια σημασία. Ακολουθούν μερικές φράσεις που μπορείτε να επαναλαμβάνετε όταν έρχεστε αντιμέτωποι με τους 4 αυτούς φόβους:
Φόβος της αποτυχίας
«Οτιδήποτε αξίζει, αξίζει και το ρίσκο της αποτυχίας.»
«Αποτυχία δεν είναι να μην πετύχω· είναι να μην προσπαθήσω καν.»
«Μόνο αν τολμήσω να αποτύχω, θα μπορέσω να πετύχω.»
Φόβος της απόρριψης
«Δεν παραδίδω την ευτυχία μου στα χέρια κανενός.»
«Αν δεν ρωτήσω, η απάντηση θα είναι πάντα όχι.»
Φόβος της αβεβαιότητας και του αγνώστου
«Αν δεν ρισκάρω, θα συμβιβαστώ με το συνηθισμένο.»
«Ό,τι δεν με σκοτώνει, με κάνει πιο δυνατό.»
Φόβος ότι θα «μείνω εκτός» (FOMO)
«Το να εκτιμώ τη μοναδικότητά μου και να φαντάζομαι ποιος μπορώ να γίνω είναι σαφώς καλύτερο από το να συγκρίνομαι διαρκώς με τους άλλους και να ζω τη ζωή που ζουν εκείνοι.»
Έρευνες δείχνουν ότι, μεγαλώνοντας και κοιτάζοντας πίσω τη ζωή μας, τα μεγαλύτερα «αν» δεν αφορούν όσα κάναμε, αλλά όσα δεν τολμήσαμε να κάνουμε. Με άλλα λόγια, στο τέλος, μετανιώνουμε μόνο για τις ευκαιρίες που δεν αρπάξαμε, για τις σχέσεις που φοβηθήκαμε να ζήσουμε και για τις αποφάσεις που αργήσαμε να πάρουμε.
vita.gr
