Η εξ αποστάσεως εργασία δεν θεωρείται πλέον ουτοπικό όνειρο για έναν εργαζόμενο, όπως παρουσιαζόταν κάποτε. Από την περίοδο της πανδημίας COVID-19 που η δουλειά από το σπίτι ήταν κάτι σύνηθες για τις περισσότερες εταιρείες, μέχρι και σήμερα, το μοντέλο αυτό θεωρείται -στην καλύτερη περίπτωση- διχαστικό.

Η μία πλευρά ορκίζεται ότι η τηλεργασάι καταστρέφει την παραγωγικότητα και την ψυχική υγεία. Η άλλη επιμένει ότι το «γραφείο» είναι ένα ξεπερασμένο κατάλοιπο. Η αλήθεια, όπως συνήθως, βρίσκεται μάλλον κάπου στη μέση. Η εξ αποστάσεως εργασία λειτουργεί εξαιρετικά για ορισμένους ανθρώπους και τα δεδομένα το επιβεβαιώνουν.

Αν και δεν είναι ιδανική για άτομα που χρειάζονται έντονα εξωτερικά ερεθίσματα ή αυστηρή δομή, είναι εξαιρετικά υποστηρικτική για όσους ευδοκιμούν σε περιβάλλοντα με αυτονομία και λιγότερους περισπασμούς.

1. Η δουλειά από το σπίτι ικανοποιεί την ανάγκη σας για έλεγχο

Ορισμένοι άνθρωποι αποδίδουν σε υψηλότερο επίπεδο όταν έχουν αυτονομία. Συνήθως δεν χρειάζονται εμψυχωτικές ομιλίες, επιτήρηση ή κάποιον να τους καθορίζει τον ρυθμό. Αυτό που πραγματικά χρειάζονται είναι χώρος και λόγος στο πώς δομούν την εργάσιμη ημέρα τους. Κάποιοι αποδίδουν καλύτερα όταν κρατούν οι ίδιοι τα «ηνία» του προγράμματός τους, του περιβάλλοντός τους και της ροής εργασίας τους.

Μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Acta Psychologica το επιβεβαιώνει. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι ημέρες εξ αποστάσεως εργασίας συνδέονταν σταθερά με αυξημένα αισθήματα αυτονομίας και ικανότητας, τα οποία μεταφράζονταν σε υψηλότερη ευεξία. Παρότι η εξ αποστάσεως εργασία μείωνε το αίσθημα «συνδεσιμότητας», δηλαδή της εγγύτητας με συναδέλφους, αυτή η μείωση δεν υπονόμευε ουσιαστικά την ευημερία ή την εργασιακή ικανοποίηση.

Ανάλογα με την προσωπικότητα και τις ψυχολογικές και επαγγελματικές ανάγκες, κάποιος μπορεί να αποκομίσει τα εξής «πλεονεκτήματα» από την εξ αποστάσεως εργασία:

  • Έλεγχο του καθημερινού του προγράμματος
  • Δυνατότητα διαχείρισης αισθητηριακών ερεθισμάτων (θόρυβος, φωτισμός, θερμοκρασία)
  • Λιγότερα περιττά check-ins
  • Περισσότερο αδιάκοπο χρόνο «ροής»

Αν, λοιπόν, η υπερβολική επίβλεψη σάς απορροφά την ενέργεια ή σκέφτεστε καλύτερα στη μοναξιά, η εξ αποστάσεως εργασία προσφέρει στον εγκέφαλό σας τις συνθήκες που χρειάζεται για να λειτουργήσει στο μέγιστο.

2. Η εξ αποστάσεως εργασία βελτιώνει την ψυχική σας υγεία

Με βάση την ίδια μελέτη, διαπιστώθηκε ότι η εργασία από το σπίτι ικανοποιεί επανειλημμένα βασικές ψυχολογικές ανάγκες:

  • Αυτονομία (αίσθηση ελέγχου)
  • Ικανότητα (αίσθηση αποτελεσματικότητας)

Το σημαντικό είναι ότι αυτό μεταφράστηκε σε συνολικά καλύτερη ευεξία και ακόμη και σε αυξημένη κοινωνική συμπεριφορά προς τους συναδέλφους. Για πολλούς, το γραφείο αποτελεί πηγή κοινωνικής σύγκρισης, υπερδιέγερσης και πίεσης για να φοράνε κάποιου είδους «μάσκα», να μην είναι δηλαδή ο εαυτός τους. Οι ημέρες εξ αποστάσεως εργασίας αφαιρούν αυτούς τους χρόνιους στρεσογόνους παράγοντες και αναπληρώνουν πολύτιμους ψυχολογικούς πόρους.

Υπάρχουν συγκεκριμένες ομάδες που ωφελούνται ιδιαίτερα από την εργασία από το σπίτι, όπως:

  • Άτομα υψηλής ευαισθησίας
  • Νευροδιαφορετικοί εργαζόμενοι
  • Άτομα με χρόνιες παθήσεις
  • Γονείς
  • Εσωστρεφείς

Όταν το νευρικό σας σύστημα λειτουργεί διαφορετικά από τον «κανόνα» του γραφείου, η τηλεργασία προσφέρει ένα πιο ήρεμο και υποστηρικτικό περιβάλλον.

3. Η δουλειά από απόσταση διευκολύνει τη βαθιά συγκέντρωση για όσους αποσπώνται εύκολα

Το σύγχρονο γραφείο ανοιχτού τύπου παρουσιάστηκε ως κόμβος συνεργασίας και δημιουργικότητας, όμως συχνά καταστρέφει τη συγκέντρωση. Για πολλές εργασίες που απαιτούν βαθιά σκέψη, ακρίβεια ή παρατεταμένη εστίαση, ο συνεχής θόρυβος των συναδέλφων, οι τυχαίες διακοπές και ο ήχος του περιβάλλοντος μπορεί να είναι παραλυτικοί.

Μια έρευνα δημοσιευμένη στο Journal of Business and Psychology, που συνέκρινε την απόδοση σε ημέρες εργασίας από το σπίτι με ημέρες εργασίας στο γραφείο, έδειξε ότι κατά μέσο όρο η εξ αποστάσεως εργασία συσχετίστηκε με βελτιωμένη εργασιακή απόδοση.

Για άτομα που δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν σε θορυβώδη ή κοινωνικά έντονα περιβάλλοντα, η εξ αποστάσεως εργασία δεν είναι απλώς πιο εύκολη, ενισχύει έμπρακτα τη γνωστική διαύγεια και την παραγωγικότητα.

Η δυνατότητα προσαρμογής του περιβάλλοντος και του προγράμματος και η ομαδοποίηση απαιτητικών εργασιών όταν η ενέργεια είναι υψηλή συχνά οδηγούν σε κύματα συγκεντρωμένης παραγωγικότητας που σπάνια είναι εφικτά σε ένα τυπικό γραφείο.

4. Η εξ αποστάσεως εργασία προστατεύει την ισορροπία δουλειάς-ζωής

Οι αδιαπραγμάτευτες απαιτήσεις της εργασίας από το γραφείο, όπως η καθημερινή μετακίνηση, μπορούν να διαταράξουν σοβαρά την ισορροπία ζωής και εργασίας. Η μετακίνηση συχνά υποτιμάται ως «μέρος της δουλειάς», όμως το ψυχολογικό της κόστος δείχνει ότι είναι κάτι πολύ περισσότερο. Ο χρόνος, η ενέργεια και το νοητικό φορτίο που απαιτεί δύο φορές την ημέρα μπορεί να εξαντλήσουν οποιονδήποτε, ειδικά κάποιον που ταιριάζει περισσότερο σε εξ αποστάσεως εργασία.

Μια μεγάλη παγκόσμια έρευνα σε εργαζομένους από 27 χώρες διαπίστωσε ότι η εξ αποστάσεως εργασία εξοικονομεί κατά μέσο όρο 72 λεπτά την ημέρα, μειώνοντας τον χρόνο μετακίνησης. Ενδιαφέρον είναι ότι αυτός ο «κερδισμένος» χρόνος δεν χάθηκε. Περίπου το 40% διοχετεύτηκε ξανά στη δουλειά, το 34% στην αναψυχή και το 11% στη φροντίδα ή άλλες προσωπικές δραστηριότητες. Σε βάθος εβδομάδων και μηνών, αυτά τα 72 λεπτά αθροίζονται σημαντικά.

Για όσους αναζητούν καλύτερη ισορροπία δουλειάς-ζωής, αυτός ο χρόνος μπορεί να αλλάξει τη ζωή τους. Μπορεί να σημαίνει περισσότερο ύπνο, κανονικά γεύματα, μεσημεριανά διαλείμματα, άσκηση και προσωπικά χόμπι. Με αυτή την έννοια, η εξ αποστάσεως εργασία δεν αλλάζει απλώς το πώς οργανώνετε τις καθημερινές σας υποχρεώσεις, μπορεί να μεταμορφώσει τον τρόπο που ζείτε. Επιπλέον, για εργαζομένους με ευθύνες φροντίδας ή χρόνια κόπωση, αυτή η ευελιξία είναι ιδιαίτερα ενδυναμωτική.

Το «κλειδί» για να ξέρετε αν η εξ αποστάσεως δουλειά είναι για εσάς

Η συζήτηση «εξ αποστάσεως ή γραφείο» δεν αφορά τόσο στο ποια πλευρά έχει δίκιο, όσο στο αν υπάρχει ταίριασμα ανάμεσα στο άτομο και το περιβάλλον. Η δουλειά εξ αποστάσεως είναι απλώς ένα από τα πολλά περιβάλλοντα στα οποία μπορεί να δουλέψει κανείς και για εκατομμύρια ανθρώπους, είναι εκείνο στο οποίο πραγματικά ανθίζουν.

Το σημαντικό είναι να θυμάστε ότι η προτίμηση στην εξ αποστάσεως εργασία δεν σας κάνει τεμπέλη, αδιάφορο ή αντικοινωνικό. Συχνά σημαίνει ότι είστε φτιαγμένοι για αυτονομία, συγκέντρωση και αυτοκατευθυνόμενη παραγωγικότητα. Αυτό το μοντέλο δουλειάς ταιριάζει στην προσωπικότητά σας, αν:

  • Απολαμβάνετε την ανεξάρτητη εργασία
  • Υπερδιεγείρεστε σε χαοτικά περιβάλλοντα
  • Έχετε αυτοπαρακίνηση και οργανώνετε καλά τη μέρα σας
  • Δεν βασίζεστε στην εξωτερική πίεση για να παραμείνετε συγκεντρωμένοι
  • Εκτιμάτε την ευελιξία και την προσωπική ελευθερία
  • Σκέφτεστε καλύτερα σε ήσυχα, ελεγχόμενα περιβάλλοντα
  • Η πολιτική και οι δυναμικές του γραφείου σάς εξαντλούν

vita.gr